Tom's Notes

Thứ Ba, ngày 17/03/2026.

Sáng nay, khi Tom pha chén nước chấm cho bữa trưa văn phòng, một đồng nghiệp nước ngoài nhăn mũi: “Mùi gì nồng thế?”. Tom cười: “Đây là bí mật quốc gia của tụi tôi đó.” Nước mắm. Cái thứ nước màu cánh gián, sóng sánh, mặn chát đầu lưỡi nhưng lại ngọt hậu nơi cuống họng (Umami). Nó không chỉ là gia vị. Nó là Cốt Cách.

Bản lĩnh của sự “Nguyên Chất” (Pure Essence) Trong thế giới đầy rẫy nước chấm công nghiệp pha hương liệu, một chai nước mắm nhỉ truyền thống (độ đạm cao, ủ chượp thủ công trong thùng gỗ) là một báu vật. Nó được chắt chiu từ cá cơm và muối, phơi mình dưới nắng gió suốt 12 tháng ròng. Nó không giấu giếm mùi cá nồng nàn. Nó mặn một cách thẳng thắn, không e dè. Bài học: Sống ở đời, hãy như nước mắm nhỉ. Đừng cố pha loãng bản thân để làm hài lòng tất cả mọi người (như nước chấm công nghiệp nhạt nhẽo). Hãy giữ cái “chất” riêng của mình. Có người sẽ thấy bạn “nồng”, bạn “gắt”. Nhưng những ai đã hiểu và thương cái chất đó, họ sẽ nghiện, sẽ không thể sống thiếu bạn được. Sự đậm đà (Depth) luôn hấp dẫn hơn sự nhạt nhòa.

Nghệ thuật pha chế: Cân bằng Chua – Cay – Mặn – Ngọt Nước mắm nguyên chất thì ngon, nhưng để chấm được trăm món thì phải biết Pha. Đây là lúc người nội trợ hóa thân thành nghệ sĩ.

• Một chút chanh (Chua) để làm dịu cái gắt.
• Một chút đường (Ngọt) để cân bằng cái mặn.
• Vài lát ớt, tỏi (Cay nồng) để kích thích vị giác. Cuộc đời Tom cũng y hệt một chén nước mắm pha. Nếu đời chỉ toàn màu hồng (ngọt), nó sẽ ngấy. Nếu đời chỉ toàn khó khăn (mặn), nó sẽ chát. Chúng ta cần những thất bại (chua) và những thử thách khắc nghiệt (cay) để tạo nên một tổng thể hài hòa, thú vị. Đừng sợ những nốt trầm hay những cú sốc. Hãy coi đó là những lát ớt hiểm mà Thượng Đế thả vào để chén nước mắm cuộc đời bạn thêm phần “bùng nổ”.

Mâm cơm tròn vị Người Việt có câu: “Liệu cơm gắp mắm”. Chén nước mắm đặt giữa mâm cơm là tâm điểm của sự kết nối. Ai cũng chấm vào đó. Dù món luộc, món chiên, hay món xào… chỉ cần chấm một cái, mọi thứ trở nên tròn vị. Nước mắm là sự bao dung. Nó chấp nhận mọi nguyên liệu, nâng đỡ hương vị của chúng lên mà không làm mất đi bản sắc của từng món. Trong team làm việc cũng vậy, Tom luôn cố gắng trở thành “chén nước mắm”: Kết nối mọi người, làm nổi bật điểm mạnh của từng thành viên, để tạo ra một tập thể (mâm cơm) xuất sắc.

Lời nhắn Thứ Ba: Trưa nay, khi ăn cơm, hãy nhìn kỹ vào chén nước chấm của bạn. Nếm thử một chút nơi đầu lưỡi. Cảm nhận vị mặn mòi của biển, vị nắng của trời. Và tự hứa với lòng: “Mình sẽ sống một cuộc đời thật Đậm Đà, không nhạt nhẽo, không pha tạp.” Chúc bạn một ngày làm việc “nêm nếm” vừa đủ niềm vui và thử thách!

Fish Sauce: The “Perfume” of the Vietnamese Kitchen & The Philosophy of Richness

Tuesday, March 17th, 2026.

This morning, while mixing dipping sauce for my office lunch, a foreign colleague wrinkled his nose: “What is that strong smell?” I smiled: “This is our national secret.” Fish Sauce (Nước Mắm). That cockroach-wing colored liquid, shimmering, salty on the tip of the tongue but sweet in the aftertaste (Umami). It is not just a condiment. It is Character.

The Courage of “Pure Essence” In a world full of industrial sauces mixed with flavorings, a bottle of traditional drop fish sauce (nước mắm nhỉ – high protein, handcrafted in wooden barrels) is a treasure. It is distilled from anchovies and salt, exposed to the sun and wind for 12 long months. It doesn’t hide the strong fishy scent. It is frankly salty, unreserved. Lesson: In life, be like traditional fish sauce. Don’t try to dilute yourself to please everyone (like bland industrial sauces). Keep your own “substance.” Some will find you “strong,” “harsh.” But those who understand and cherish that substance will become addicted, unable to live without you. Depth is always more attractive than blandness.

The Art of Mixing: Balancing Sour – Spicy – Salty – Sweet Pure fish sauce is good, but to dip a hundred dishes, you must know how to Mix. This is when the homemaker transforms into an artist.

• A bit of lime (Sour) to soothe the harshness.
• A bit of sugar (Sweet) to balance the saltiness.
• Slices of chili, garlic (Spicy) to stimulate the taste buds. My life is exactly like a bowl of mixed fish sauce. If life is all pink (sweet), it gets cloying. If life is all hardship (salty), it gets bitter. We need failures (sour) and harsh challenges (spicy) to create a harmonious, interesting whole. Don’t fear the low notes or shocks. Treat them as the chili slices God drops in to make your life’s dipping sauce more “explosive.”

The Well-Rounded Meal Vietnamese have a saying: “Measure the rice to dip the sauce”. The bowl of fish sauce placed in the center of the tray is the focal point of connection. Everyone dips into it. Boiled, fried, or stir-fried dishes… just one dip, and everything becomes complete. Fish sauce is tolerance. It accepts all ingredients, elevating their flavors without losing the identity of each dish. In a work team too, I always try to be the “bowl of fish sauce”: Connecting everyone, highlighting the strengths of each member, to create an excellent collective (meal tray).

Tuesday Note: This noon, when eating, look closely at your dipping sauce. Taste a bit on the tip of your tongue. Feel the saltiness of the sea, the sunlight of the sky. And promise yourself: “I will live a life that is truly Rich/Deep, not bland, not diluted.” Wishing you a workday “seasoned” with just enough joy and challenge!